نسخه چاپی
ارسال به دوستان
خيلي از مردماني كه وارد اين شهر مي شوند، با گذر از خيابان ها و كوچه هاي شمال شهر، خيره به ساختمان ها و برج هاي بلند آن مي نگرند و نچ نچ كنان، تصوير حضور در آنان را در سر مي پرورانند.
شايد تا دقايقي نيز مبهوت از بلندي ساختمان و زيبايي نماي آن، بي حركت بمانند و با انگشت اشاره، طبقات آن را بشمارند تا به 20، 25 و 30 برسند.ويژگي هاي ساختمان را نيز خوب به ذهن مي سپارند تا در تعريف و تمجيد آن براي آنها كه ساختمان ها را نديده اند، كم نياورند.
اين وصف، نه تنها براي آنها كه وارد تهران مي شوند و به ندرت از مناطق شمال شهر گذر مي كنند، بلكه براي خيلي از همين تهراني ها هم قابل گفتار است و شهرونداني هستند كه روزها و شب ها تنها براي ديدن ساختمان هاي بلند به شمال شهر مي روند.
ديدن اين ساختمان ها، تداعي گر تحول و اتفاقي مهم در تهران براي ساخت ساختمان بلند برايشان مي شود و انچه در ذهن دارند، اين است كه “ساختمان هاي تهران چه بلند شده است”.
اما واقعيت آن است بررسيهاي انجام شده در مورد چگونگي رشد هندسي پايتختهاي جهان نشان ميدهد كه تهران كمترين تعداد ساختمانهاي بلندمرتبه را داشته و در دسته بندي شهرها از نظر ارتفاع، از كوتاهترين پايتخت هاي جهان محسوب ميشود.
هرچند سياست كلي مديران اجرايي در حوزه شهرسازي و معماري توسعه عمودي شهر بوده و در سالهاي گذشته، بلندمرتبهسازي با جديت پيگيري ميشد اما صحبتهاي مسوولان و كارشناسان شهرسازي گوياي آن است كه 98درصد ساختمانهاي تهران كوتاه بوده و تنها دو درصد از آنها بلندتر از 9 طبقه هستند.
تهران بلند نيست
آمارهاي ثبت شده از طبقات پروانه هاي ساختماني در چهار ماهه اول امسال شهر تهران گوياي آن است ميانگين طبقات واحدهاي مسكوني شهر تهران 9/4 طبقه است كه البته اين ساختمان ها در يك تا دو سال آينده به بهره برداري مي رسد.
اما نگاهي به وضع موجود طبقات ساختمان هاي تهران نيز بيانگر آن است كه ميانگين طبقات ساختمان هاي فعلي شهر نيز حدود سه طبقه بوده و اين يعني اينكه تهران شهر بلند نيست.
مديركل تدوين ضوابط و صدور پروانه معاونت شهرسازي و معماري شهرداري تهران در اين باره مي گويد: واقعيت آن است كه تهران شهر بلند مرتبه اي از لحاظ ساختمان هاي مسكوني نيست و با توجه به اجراي طرح هاي جامع و تفضيلي شهر تهران، امكان بلند مرتبه سازي هاي گسترده در آن نيز وجود ندارد.
محمد داود غفاري مي افزايد: در طرح هاي جامع و تفضيلي مناطق 22 گانه شهر تهران، پهنه هاي ساخت و ساز و حداكثر تراكم مجاز قابل اعطا مشخص شده و امكان بلند مرتبه سازي هاي گسترده وجود ندارد.
وي با اشاره به روند ساخت و ساز در تهران و وضعيت فعلي طبقات ساختماني مي گويد: در چهار ماهه نخست امسال، ميانگين طبقات ساختمان هاي شهر كه پروانه ساخت دريافت كرده اند، 9/4 طبقه است كه اين ميانگين منطبق بر استانداردهاي تعريف شده در طرح جامع است.
مديركل تدوين ضوابط و صدور پروانه معاونت شهرسازي و معماري شهرداري تهران با بيان اينكه ميانگين طبقات در مناطق مختلف شهر تهران متفاوت است، تصريح مي كند با توجه با جاذبه هاي شمال شهر، تمايل ساخت ساختمان با طبقات بلند، بيشتر از ديگر نقاط است اما با اين حال بلند مرتبه سازي در شمال شهر بسيار محدود شده است و مطابق ضوابط صورت مي گيرد.
مناطق يك، دو و پنج مناطق بلند شهر
نگاهي به آمار صدور پروانه در چهار ماهه نخست امسال بيانگر آن است كه مناطق يك، دو و پنج تهران، سه منطقه بلند شهر محسوب مي شوند چرا كه 6/5 طبقه ميانگين طبقات پروانه هاي دريافت شده ساختماني آن است.
بر اين اساس، منطقه يك در چهار ماهه نخست امسال 355 پروانه با طبقات بالاي پنج داشته است. منطقه دو نيز 328 پروانه با طبقات بالاي پنج داشته و منطقه پنج نيز داراي 452 پروانه ساختماني صادر شده با طبقاتي بيش از پنج طبقه بوده است.
از سويي، منطقه 21 تهران ميانگين 2/4 طبقه براي پروانه هاي ساختماني صادر شده در چهار ماهه نخست امسال كوتاهترين منطقه تهران محسوب مي شود. افزايش ساخت و سازها در بافت هاي فرسوده تهران با تسهيلاتي كه شهرداري تهران به مالكان اين بافت ها مي دهد سبب افزايش طبقات ساختماني در بافت هاي فرسوده نيز شده به طوري كه ميانگين طبقات ساختماني پروانه هاي منطقه 10 در چهار ماهه نخست امسال، 8/4 طبقه بوده است.
بررسي آمار كلي پروانه هاي صادر شده ساخت و ساز مسكوني در چهار ماهه نخست امسال، همچنين نشان مي دهد ساختمان هاي پنج طبقه بيشترين خواهان را براي ساخت و ساز در تهران دارد و بعد از آن ساختمان هاي چهار و سه طبقه قرار دارند.
جالب است بدانيد در چهار ماهه نخست امسال، 35 پروانه ساخت ساختمان يك طبقه در تهران صادر شده است كه بيشترين آن در منطقه 20 است.
كوتاه بودن تهران خوب است يا بد؟
كارشناسان شهرسازي بر اين باورند كه رشد افقي از مهمترين موانع توسعه پايدار شهري بوده و از بعد امنيتي، زمينه را براي ناامنيهاي اجتماعي آماده ميكند.
هر چند كارشناسان داخلي برآوردي از ميزان خسارات در شهرهاي داراي ساختمانهاي بلندمرتبه و كوتاه نداشته و به تحليلهاي علمي اكتفا ميكنند اما برنامهريزان شهري در جوامع توسعه يافته كه داراي درصد بالايي از ساختمانهاي بلندمرتبه هستند، آمار و ارقامي ارايه كرده اند كه گوياي آن است شهرهايي كه رشد افقي داشته و در ارتفاع توسعه پيدا نكردهاند، در زمان بروز حوادث غيرمترقبه و ناامنيها پنج برابر بيشتر از شهرهاي ديگر كه در ارتفاع توسعه يافتهاند آسيب ميبينند.
البته اين تمام ماجرا نبوده و توسعه كلانشهرها در سطح كه تهران بارزترين نمونه آن به حساب ميآيد، شبكه حملونقل طولاني تري را ميطلبد كه امروزه يكي از مهمترين چالشهاي تهران نيز همين مساله است و پايتخت از قبل رشد افقي، آسيبهايي جدي در اين زمينه ميبيند. بهگونهاي كه كارشناسان چنين استدلال ميآورند كه اگر تهران به اين صورت در سطح رشد نميكرد، شايد معضل حملونقل و ترافيك آن پيچيده نميشد.
با اين همه، كوتاه بودن تهران ابعاد مختلفي دارد كه بهنظر ميرسد شهر را در آينده نزديك با مشكلات اساسي مواجه سازد.
هزينه هايي كه رشد افقي براي شهر دارد
“ابوالقاسم وحدتي اصل” كارشناس معماري شهري و شهرسازي با بيان اينكه رشد افقي، هزينههايي را براي نگهداري شهر به مديران شهري تحميل ميكند، ميگويد: باتوجه به وضعيت ساختمانها در پايتختهاي دنيا ميتوان تهران را يكي از كوتاهترين پايتخت هاي جهان دانست كه بيشترين درصد رشد آن در سطح بوده و زماني كه يك شهر در سطح رشد ميكند، هزينههاي سربار خدمات رساني هم افزايش مييابد.
وي مي افزايد: در رشد افقي شهر با توجه به پراكندگي تراكم نياز به امكانات خدماتي زيادي وجود دارد و مسوولان مجبورند مبالغ بيشتري را نسبت به زماني كه شهر در ارتفاع توسعه مييابد براي ارايه خدمات هزينه كنند و اين مساله باعث ميشود خدمات بهصورت كافي در سطح شهر توزيع نشود و اساسا ضعفهايي در اين رابطه وجود دارد كه گاهي به بروز نارضايتيهايي ميانجامد.
وي تصريح مي كند تهران در حالي در سطح توسعه پيدا كرده كه محدوديتهاي بسياري در مورد زمين وجود دارد و با توجه به اين مساله ضروري است كه شهر بايد در ارتفاع رشد كند.
هر چند در بسياري نقاط تهران كه روي گسل واقع شدهاند امكان بلندمرتبهسازي وجود ندارد و اصول فني و ايمني ايجاب ميكند كه شهر در سطح توسعه يابد.
به گفته وحدتي اصل، با توجه به محدوديت زمين و منابع ضرورت دارد بلند مرتبه سازي صورت بگيرد، تا هم ارايه خدمات راحتتر شود و هم از بروز برخي مشكلات امنيتي جلوگيري شود؛ موضوعي كه در بررسيهاي كارشناسي صورت پيچيده تري بهخود ميگيرد.
برخي كارشناسان شهرسازي و معماري در اين نكته كه تهران و كلانشهرهايي كه رشد افقي دارند از نظر شهرسازي امنيت لازم را ندارد، متفق القول هستند و بر اين باورند كه رشد افقي زمينه مساعدتري را براي بروز برخي مسايل فراهم ميآورد و از اينرو اغلب سياستگذاران و برنامهريزان شهري به سمت و سوي بلندمرتبهسازي رفته و شهر را در ارتفاع توسعه ميدهند و به موازات ارايه خدمات عادلانه، كنترل بيشتري برمحيط شهري دارند.
گسلها، مانع بلندمرتبهسازي در تهران
هر چند كارشناسان شهري براي توزيع مناسب فضاهاي خدماتي و رفاهي پيشنهاد ميكنند كه شهر در ارتفاع توسعه يافته و گسترش كمتري در سطح داشته باشد اما مساله مهمي كه در اين رابطه وجود دارد و بهعنوان مانع محسوب ميشود اين است كه تهران داراي گسلهاي متعددي در مناطق مختلف بوده و اين موضوع باعث ميشود ساخت ساختمانهاي بلند مرتبه و برج به آن صورتي كه در سايركلانشهرها صورت ميگيرد در تهران با موانعي روبهرو باشد.
براساس صحبتهاي كارشناسان زلزله نگار، تهران يكي از چهار منطقه زلزله خيز كشور بوده كه طولانيترين گسل در شمال آن به طول 120 كيلومتر واقع شده و همين مساله ايجاب ميكند كه شهر در سطح توسعه پيدا كند.
منبع: ایرنا
انتهای پیام
شايد تا دقايقي نيز مبهوت از بلندي ساختمان و زيبايي نماي آن، بي حركت بمانند و با انگشت اشاره، طبقات آن را بشمارند تا به 20، 25 و 30 برسند.ويژگي هاي ساختمان را نيز خوب به ذهن مي سپارند تا در تعريف و تمجيد آن براي آنها كه ساختمان ها را نديده اند، كم نياورند.
اين وصف، نه تنها براي آنها كه وارد تهران مي شوند و به ندرت از مناطق شمال شهر گذر مي كنند، بلكه براي خيلي از همين تهراني ها هم قابل گفتار است و شهرونداني هستند كه روزها و شب ها تنها براي ديدن ساختمان هاي بلند به شمال شهر مي روند.
ديدن اين ساختمان ها، تداعي گر تحول و اتفاقي مهم در تهران براي ساخت ساختمان بلند برايشان مي شود و انچه در ذهن دارند، اين است كه “ساختمان هاي تهران چه بلند شده است”.
اما واقعيت آن است بررسيهاي انجام شده در مورد چگونگي رشد هندسي پايتختهاي جهان نشان ميدهد كه تهران كمترين تعداد ساختمانهاي بلندمرتبه را داشته و در دسته بندي شهرها از نظر ارتفاع، از كوتاهترين پايتخت هاي جهان محسوب ميشود.
هرچند سياست كلي مديران اجرايي در حوزه شهرسازي و معماري توسعه عمودي شهر بوده و در سالهاي گذشته، بلندمرتبهسازي با جديت پيگيري ميشد اما صحبتهاي مسوولان و كارشناسان شهرسازي گوياي آن است كه 98درصد ساختمانهاي تهران كوتاه بوده و تنها دو درصد از آنها بلندتر از 9 طبقه هستند.
تهران بلند نيست
آمارهاي ثبت شده از طبقات پروانه هاي ساختماني در چهار ماهه اول امسال شهر تهران گوياي آن است ميانگين طبقات واحدهاي مسكوني شهر تهران 9/4 طبقه است كه البته اين ساختمان ها در يك تا دو سال آينده به بهره برداري مي رسد.
اما نگاهي به وضع موجود طبقات ساختمان هاي تهران نيز بيانگر آن است كه ميانگين طبقات ساختمان هاي فعلي شهر نيز حدود سه طبقه بوده و اين يعني اينكه تهران شهر بلند نيست.
مديركل تدوين ضوابط و صدور پروانه معاونت شهرسازي و معماري شهرداري تهران در اين باره مي گويد: واقعيت آن است كه تهران شهر بلند مرتبه اي از لحاظ ساختمان هاي مسكوني نيست و با توجه به اجراي طرح هاي جامع و تفضيلي شهر تهران، امكان بلند مرتبه سازي هاي گسترده در آن نيز وجود ندارد.
محمد داود غفاري مي افزايد: در طرح هاي جامع و تفضيلي مناطق 22 گانه شهر تهران، پهنه هاي ساخت و ساز و حداكثر تراكم مجاز قابل اعطا مشخص شده و امكان بلند مرتبه سازي هاي گسترده وجود ندارد.
وي با اشاره به روند ساخت و ساز در تهران و وضعيت فعلي طبقات ساختماني مي گويد: در چهار ماهه نخست امسال، ميانگين طبقات ساختمان هاي شهر كه پروانه ساخت دريافت كرده اند، 9/4 طبقه است كه اين ميانگين منطبق بر استانداردهاي تعريف شده در طرح جامع است.
مديركل تدوين ضوابط و صدور پروانه معاونت شهرسازي و معماري شهرداري تهران با بيان اينكه ميانگين طبقات در مناطق مختلف شهر تهران متفاوت است، تصريح مي كند با توجه با جاذبه هاي شمال شهر، تمايل ساخت ساختمان با طبقات بلند، بيشتر از ديگر نقاط است اما با اين حال بلند مرتبه سازي در شمال شهر بسيار محدود شده است و مطابق ضوابط صورت مي گيرد.
مناطق يك، دو و پنج مناطق بلند شهر
نگاهي به آمار صدور پروانه در چهار ماهه نخست امسال بيانگر آن است كه مناطق يك، دو و پنج تهران، سه منطقه بلند شهر محسوب مي شوند چرا كه 6/5 طبقه ميانگين طبقات پروانه هاي دريافت شده ساختماني آن است.
بر اين اساس، منطقه يك در چهار ماهه نخست امسال 355 پروانه با طبقات بالاي پنج داشته است. منطقه دو نيز 328 پروانه با طبقات بالاي پنج داشته و منطقه پنج نيز داراي 452 پروانه ساختماني صادر شده با طبقاتي بيش از پنج طبقه بوده است.
از سويي، منطقه 21 تهران ميانگين 2/4 طبقه براي پروانه هاي ساختماني صادر شده در چهار ماهه نخست امسال كوتاهترين منطقه تهران محسوب مي شود. افزايش ساخت و سازها در بافت هاي فرسوده تهران با تسهيلاتي كه شهرداري تهران به مالكان اين بافت ها مي دهد سبب افزايش طبقات ساختماني در بافت هاي فرسوده نيز شده به طوري كه ميانگين طبقات ساختماني پروانه هاي منطقه 10 در چهار ماهه نخست امسال، 8/4 طبقه بوده است.
بررسي آمار كلي پروانه هاي صادر شده ساخت و ساز مسكوني در چهار ماهه نخست امسال، همچنين نشان مي دهد ساختمان هاي پنج طبقه بيشترين خواهان را براي ساخت و ساز در تهران دارد و بعد از آن ساختمان هاي چهار و سه طبقه قرار دارند.
جالب است بدانيد در چهار ماهه نخست امسال، 35 پروانه ساخت ساختمان يك طبقه در تهران صادر شده است كه بيشترين آن در منطقه 20 است.
كوتاه بودن تهران خوب است يا بد؟
كارشناسان شهرسازي بر اين باورند كه رشد افقي از مهمترين موانع توسعه پايدار شهري بوده و از بعد امنيتي، زمينه را براي ناامنيهاي اجتماعي آماده ميكند.
هر چند كارشناسان داخلي برآوردي از ميزان خسارات در شهرهاي داراي ساختمانهاي بلندمرتبه و كوتاه نداشته و به تحليلهاي علمي اكتفا ميكنند اما برنامهريزان شهري در جوامع توسعه يافته كه داراي درصد بالايي از ساختمانهاي بلندمرتبه هستند، آمار و ارقامي ارايه كرده اند كه گوياي آن است شهرهايي كه رشد افقي داشته و در ارتفاع توسعه پيدا نكردهاند، در زمان بروز حوادث غيرمترقبه و ناامنيها پنج برابر بيشتر از شهرهاي ديگر كه در ارتفاع توسعه يافتهاند آسيب ميبينند.
البته اين تمام ماجرا نبوده و توسعه كلانشهرها در سطح كه تهران بارزترين نمونه آن به حساب ميآيد، شبكه حملونقل طولاني تري را ميطلبد كه امروزه يكي از مهمترين چالشهاي تهران نيز همين مساله است و پايتخت از قبل رشد افقي، آسيبهايي جدي در اين زمينه ميبيند. بهگونهاي كه كارشناسان چنين استدلال ميآورند كه اگر تهران به اين صورت در سطح رشد نميكرد، شايد معضل حملونقل و ترافيك آن پيچيده نميشد.
با اين همه، كوتاه بودن تهران ابعاد مختلفي دارد كه بهنظر ميرسد شهر را در آينده نزديك با مشكلات اساسي مواجه سازد.
هزينه هايي كه رشد افقي براي شهر دارد
“ابوالقاسم وحدتي اصل” كارشناس معماري شهري و شهرسازي با بيان اينكه رشد افقي، هزينههايي را براي نگهداري شهر به مديران شهري تحميل ميكند، ميگويد: باتوجه به وضعيت ساختمانها در پايتختهاي دنيا ميتوان تهران را يكي از كوتاهترين پايتخت هاي جهان دانست كه بيشترين درصد رشد آن در سطح بوده و زماني كه يك شهر در سطح رشد ميكند، هزينههاي سربار خدمات رساني هم افزايش مييابد.
وي مي افزايد: در رشد افقي شهر با توجه به پراكندگي تراكم نياز به امكانات خدماتي زيادي وجود دارد و مسوولان مجبورند مبالغ بيشتري را نسبت به زماني كه شهر در ارتفاع توسعه مييابد براي ارايه خدمات هزينه كنند و اين مساله باعث ميشود خدمات بهصورت كافي در سطح شهر توزيع نشود و اساسا ضعفهايي در اين رابطه وجود دارد كه گاهي به بروز نارضايتيهايي ميانجامد.
وي تصريح مي كند تهران در حالي در سطح توسعه پيدا كرده كه محدوديتهاي بسياري در مورد زمين وجود دارد و با توجه به اين مساله ضروري است كه شهر بايد در ارتفاع رشد كند.
هر چند در بسياري نقاط تهران كه روي گسل واقع شدهاند امكان بلندمرتبهسازي وجود ندارد و اصول فني و ايمني ايجاب ميكند كه شهر در سطح توسعه يابد.
به گفته وحدتي اصل، با توجه به محدوديت زمين و منابع ضرورت دارد بلند مرتبه سازي صورت بگيرد، تا هم ارايه خدمات راحتتر شود و هم از بروز برخي مشكلات امنيتي جلوگيري شود؛ موضوعي كه در بررسيهاي كارشناسي صورت پيچيده تري بهخود ميگيرد.
برخي كارشناسان شهرسازي و معماري در اين نكته كه تهران و كلانشهرهايي كه رشد افقي دارند از نظر شهرسازي امنيت لازم را ندارد، متفق القول هستند و بر اين باورند كه رشد افقي زمينه مساعدتري را براي بروز برخي مسايل فراهم ميآورد و از اينرو اغلب سياستگذاران و برنامهريزان شهري به سمت و سوي بلندمرتبهسازي رفته و شهر را در ارتفاع توسعه ميدهند و به موازات ارايه خدمات عادلانه، كنترل بيشتري برمحيط شهري دارند.
گسلها، مانع بلندمرتبهسازي در تهران
هر چند كارشناسان شهري براي توزيع مناسب فضاهاي خدماتي و رفاهي پيشنهاد ميكنند كه شهر در ارتفاع توسعه يافته و گسترش كمتري در سطح داشته باشد اما مساله مهمي كه در اين رابطه وجود دارد و بهعنوان مانع محسوب ميشود اين است كه تهران داراي گسلهاي متعددي در مناطق مختلف بوده و اين موضوع باعث ميشود ساخت ساختمانهاي بلند مرتبه و برج به آن صورتي كه در سايركلانشهرها صورت ميگيرد در تهران با موانعي روبهرو باشد.
براساس صحبتهاي كارشناسان زلزله نگار، تهران يكي از چهار منطقه زلزله خيز كشور بوده كه طولانيترين گسل در شمال آن به طول 120 كيلومتر واقع شده و همين مساله ايجاب ميكند كه شهر در سطح توسعه پيدا كند.
منبع: ایرنا
انتهای پیام
